39. GEVHERİ HAYATI (? -? )

Halk şairi. Gevherî'nin 17. ve 18. yüzyıllarca yaşadığı sanılıyor. Hayatı üzerine 3ölük pörçük bilgiler vardır. Kırımlı olduğu, Mehmet Bahri Paşa'nın bir süre divan katipliğini 1700'den sonra) yaptığı, Arabistan ve Suriye'de bulunduğu belirtilmekledir. Aşık Ömer'in çağdaşıdır. Son yıllarda efe geçen İr şiirinden 1737 yılında hayatta olduğu anlaşılmakta. Gevherî'nin, hece ölçülerindeki koşma ve türkülerin yanı sıra aruz ölçüsünü de denediği, Divan şiirinin kimi deyimlerini bu şiirlerinde kullandığı görülmektedir. Gevherî'nin şiirleri Sadettin Nüzhet Ergun tarafından derlenmiştir.

ESERLERİ

Ala Gözlü Nazlı Dilber, Bad-ı Saba Sevdiğime Gidersen, Başına Bir Hal Gelirse, Behey Dilber Sana Gonül Vereli, Ben Güzelim Deyu Havadan Uçma, Beyaz Göğsün Bana Karşı, Bizden Selam Olsun Gül Yüzlü Yare, Bugün Ben Bir Bağa Girdim, Bugün Ben Bir Güzel Gördüm, Bülbül Ne Yatarsın Yaz Bahar Oldu, Dila Gör Bu Cihan İçre, Ey Benim Nazlı Cananım, Ey Peri Cihana Sen Gibi Dilber, Garip Turna Bizi Senden Sorana, Hey Ağalar Bir Sevdaya Uğradım, Hey Ağalar Zaman Azdı, Kurtulamam Üç Nesnenin Elinden, Mecnun'a Dönmüşüm Bilmem Gezdiğim, Sözün Bilmez Bazı Nadan Elinden, Şunda Bir Dilbere Gönül Düşürdüm.

Ala Gözlü Nazlı Dilber

Ala gözlü nazlı dilber
Seni kandan sakınırım
Kandan değil hey efendim
Seni candan sakınırım

O yana bu yana bakma
Beni ateşlere yakma
Elini koynuna sokma
Seni senden sakınırım

Gevheri der ben bir merdim
Yüreğimden çıkmaz derdim
Sen bir kuzu ben bir kurdum
Seni benden sakınırım

Ey Benim Nazlı Canım

Ey benim nazlı cananım
Severim kimseler bilmez
Bir iştir geldi başıma
Çekerim kimseler bilmez

Bak şu kalbimin işine
Saldı sevdayı başıma
Gece gün aşk ateşine
Yanarım kimseler bilmez

Varın söylen şu hayına
Girmesin benim kanıma
Bir ateş düştü canıma
Tüterim kimseler bilmez

Gevheri ümidim Hak'tan
Yandı bu bağrım firaktan
Ey efendim derd-i aşktan
Ölürüm kimseler bilmez

Bugün Ben Bir Bağa Girdim

Bugün ben bir bağa girdim
Ne bağ duydu ne bağbancı
Gülün, şeftalisin derdim
Ne bağ duydu ne bağbancı

Bağın duvarından aştım
Kırmızı gülüne koştum
Öptüm sardım helallaştım
Ne bağ duydu ne bağbancı

Bağın kapışını açtım
Sanasın cennete düştüm
Doldurdum badesin içtim
Ne bağ duydu ne bağbancı

Seherin tan yeri attı
Bülbül elvan elvan öttü
Gevheri yükünü tuttu
Ne bağ duydu ne bağbancı